Avrupa Birliği (AB), Almanya, Romanya ve Birleşik Krallık dahil olmak üzere en az 11 Avrupa ülkesinde süpermarketlerin soğutma sistemlerini hedef alan siber saldırıların ardından acil önlem alınması çağrısı yaptı. Saldırılar nedeniyle birçok markette gıda ürünleri bozuldu ve çöpe atıldı.
Reuters ve Al Jazeera’nın aktardığına göre, saldırılar Almanya ve Romanya’da toplamda 10 marketi doğrudan etkilerken, Belçika, Estonya, Finlandiya, İrlanda, İtalya, Lüksemburg, Hollanda, Portekiz ve İsveç’te de benzer sorunlar yaşandı. Birleşik Krallık’ta da marketler saldırıdan etkilendi; ancak ülkenin siber güvenlik merkezi NCSC, ulusal çapta etkinin ‘sınırlı’ olduğunu açıkladı.
İsveç’te, saldırı sonrası Sjoebo kentindeki bir süpermarkette çalışanlar, sıcaklığı 50 dereceye çıkan donduruculardaki bozulmuş gıdaları toplu şekilde imha etti. Yetkililer, saldırıların kasıtlı olarak gıda tedarik zincirini bozmayı amaçladığını belirtti.
AB sözcüsü Thomas Regnier, birlik ajanslarının ulusal otoritelerle koordineli şekilde çalıştığını ve ortak bir yanıt geliştirmek için temas halinde olduklarını söyledi. Regnier, “Eğer sistemlerin neden etkilendiği bilinmiyorsa, bu sistemlerin derhal kamuya açık internetten çıkarılması gerekir” dedi.
Romanya Siber Güvenlik Kurumu Başkanı ise saldırıların ‘yarı amatörce’ olduğunu ve şu aşamada bir devlet aktöründen şüphelenmediklerini ifade etti. Saldırıların arkasında kimin olduğu ve motivasyonunun ne olduğu ise henüz bilinmiyor. Şu ana kadar hiçbir grup ya da kişi saldırının sorumluluğunu üstlenmedi.
Birleşik Krallık Ulusal Siber Güvenlik Merkezi (NCSC) ise etkilenen firmalarla birlikte çalıştıklarını ve olayın ulusal düzeyde büyük bir etki yaratmadığını bildirdi. NCSC, siber güvenlik yatırımlarının artırılması gerektiğine dikkat çekti.
Uzmanlar, saldırıların marketlerin soğutma sistemlerine yönelik olması nedeniyle gıda güvenliğinin doğrudan tehdit altında olduğunu vurguluyor. Özellikle taze ve donmuş gıdalarda yaşanan kayıplar, tedarik zincirinde ciddi aksamalara yol açtı.
AB yetkilileri, saldırıların izole bir olay olmadığını ve benzer vakaların başka ülkelerde de yaşanabileceğini belirtti. Saldırıların ardından birçok markette soğutma sistemleri geçici olarak internetten çıkarıldı ve manuel kontrole geçildi.
Gıda zincirinin güvenliği ve siber altyapının korunması, AB ülkeleri için kritik öneme sahip. Son olaylar, market zincirlerinin dijital sistemlere bağımlılığının artan risklerini bir kez daha gündeme getirdi.
Neden önemli?
Avrupa Birliği’nin 11 ülkede eş zamanlı olarak yaşanan bu siber saldırılara karşı ortak yanıt arayışı, gıda tedarik zincirinin siber tehditlere karşı ne kadar savunmasız olabileceğini gözler önüne seriyor. AB sözcüsü Thomas Regnier’in, sistemlerin hızla internetten çıkarılması yönündeki uyarısı, dijitalleşen altyapıların güvenlik açıklarına karşı acil önlemler alınması gerektiğini ortaya koyuyor.
Romanya Siber Güvenlik Kurumu Başkanı’nın saldırıların ‘yarı amatörce’ olduğu yönündeki değerlendirmesi, olayın arkasında organize bir devlet aktörü bulunmadığına işaret etse de, AB’nin bu saldırıları izole bir vaka olarak görmemesi, benzer tehditlerin yayılma potansiyeline dikkat çekiyor. Birleşik Krallık Ulusal Siber Güvenlik Merkezi’nin de ulusal çapta etkilerin sınırlı olduğunu bildirmesi, ülkeler arasında siber savunma kapasitesinin farklılık gösterdiğini gösteriyor.
Bu gelişmeler, dijital altyapıların güvenliğinin sadece teknik bir mesele olmadığını; gıda güvenliği, ekonomik istikrar ve kamu sağlığı gibi alanlarla doğrudan bağlantılı olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Özellikle market zincirlerinde yaşanan kayıplar, Avrupa genelinde siber güvenlik yatırımlarının artırılması ve tedarik zincirlerinin daha dirençli hale getirilmesi gerektiğini gündeme taşıyor.
Haberdeki görsel, olayın gerçek sahnesinden esinlenilerek yapay zekâ ile oluşturulmuş temsilî bir illüstrasyondur.
