İsrail’in yeni seçilen parlamentosu bugün Kudüs’te ilk oturumunu gerçekleştirirken, muhalefet liderleri Başbakan Binyamin Netanyahu’nun görevdeki etkisini azaltmaya yönelik önemli adımlar attı. Reuters ve Xinhua’nın aktardığına göre, muhalefet partileri parlamentoda çoğunluğu elde ederek, Netanyahu’nun 7 Ekim 2023’teki Hamas saldırısı öncesi ve sonrası güvenlik politikalarını inceleyecek bağımsız bir komisyon kurulmasını ve tartışmalı yargı reformunun iptalini öngören yasa tekliflerini meclise sundu.
Parlamentodaki 120 sandalyeden 67’sini muhalefet partileri alırken, Netanyahu’nun liderliğindeki sağ blok 53 sandalyede kaldı. Xinhua’nın haberine göre, muhalefetin başını çeken Gadi Eisenkot’un Yashar Partisi, meclis başkanlığında da değişiklik için 61’den fazla milletvekilinin imzasını topladı ve mevcut başkan Amir Ohana’nın yerine Yashar’dan Matan Kahana’yı aday gösterdi.
Yeni parlamentoda muhalefetin sunduğu yasa teklifleri arasında, Netanyahu’nun yargı sisteminde yaptığı tartışmalı değişikliklerin geri alınması ve 7 Ekim saldırısında yaşanan güvenlik zafiyetlerinin araştırılması öne çıkıyor. Washington Post’un aktardığına göre, bu adımlar Netanyahu’nun siyasi mirasına doğrudan meydan okuma niteliği taşıyor.
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, açılış oturumunda milletvekillerine hitap ederek, yeni hükümetin bir an önce kurulması çağrısında bulundu. Ancak mevcut tabloya göre, hangi liderin hükümeti kuracağı konusunda belirsizlik sürüyor. BBC’nin bildirdiğine göre, Eisenkot liderliğindeki muhalefet bloğu, hükümeti kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşmak amacıyla diğer partilerle görüşmelerini sürdürüyor.
Netanyahu ise yeni hükümet kurulana kadar başbakanlık görevini geçici olarak sürdürüyor. The Jerusalem Post’un haberine göre, Eisenkot’un liderliğindeki dört partili muhalefet bloğu 48 sandalyeye sahip ve hükümet kurabilmek için Arap partilerinin veya diğer küçük partilerin desteğine ihtiyaç duyuyor.
Bu süreçte, Arap partilerinin parlamentodaki sandalye sayısı rekor seviyeye ulaşarak 19’a çıktı. Slate’in analizine göre, bu durum hem Eisenkot hem de Netanyahu için koalisyon görüşmelerinde belirleyici bir faktör haline geldi.
Seçim sonuçları, İsrail’de siyasi istikrarsızlığın devam ettiğini ve ülkenin yeni bir hükümete ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Muhalefetin sunduğu yasa teklifleri ve meclis başkanlığı için yapılan hamleler, Netanyahu’nun parlamentodaki etkisinin zayıfladığını ortaya koyuyor.
Şu ana kadar hiçbir blok tek başına hükümet kuracak çoğunluğa ulaşamadı. Cumhurbaşkanı Herzog’un önümüzdeki günlerde hangi lidere hükümeti kurma görevini vereceği merak konusu olmaya devam ediyor.
Neden önemli?
İsrail’de muhalefetin parlamentoda çoğunluğu ele geçirmesi, Binyamin Netanyahu’nun uzun süredir devam eden siyasi hakimiyetine karşı en ciddi meydan okumalardan biri olarak öne çıkıyor. Gadi Eisenkot’un liderliğindeki Yashar Partisi ve müttefikleri, özellikle 7 Ekim 2023’teki Hamas saldırısı sonrası güvenlik açıklarının araştırılması ve yargı reformunun iptali gibi konularda hızlı adımlar atarak, ülkede yeni bir siyasi dönemin kapısını aralıyor.
Parlamentodaki Arap partilerinin rekor sandalye sayısına ulaşması ve muhalefetin hükümet kurmak için bu partilerin desteğine ihtiyaç duyması, İsrail siyasetinde yeni ittifakların ve uzlaşmaların önünü açabilir. Bu gelişmeler, hem İsrail iç siyasetinde hem de ülkenin Filistin politikalarında önemli değişimlerin habercisi olarak görülüyor.
Önümüzdeki günlerde Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’un hükümeti kurma görevini kime vereceği ve muhalefetin sunduğu yasa tekliflerinin meclisten geçip geçmeyeceği, İsrail’in siyasi geleceğini belirleyecek başlıca gelişmeler arasında yer alıyor.
Haberdeki görsel, olayın gerçek sahnesinden esinlenilerek yapay zekâ ile oluşturulmuş temsilî bir illüstrasyondur.
