İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, eski Genelkurmay Başkanı ve Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot’u hükümeti kurmakla görevlendirdi. Bu adım, mevcut Başbakan Benjamin Netanyahu’nun yerine yeni bir hükümet kurulması yolunda önemli bir dönemeç olarak değerlendiriliyor.
Herzog’un ofisinden yapılan açıklamaya göre, karar Eisenkot’a cumartesi akşamı iletildi ve resmi yetki devri pazar günü düzenlenecek törenle gerçekleşecek. Eisenkot, 28 gün içinde koalisyon hükümetini kurmak zorunda; bu süre gerektiğinde 14 gün daha uzatılabiliyor.
Yashar Partisi’nin lideri Eisenkot’un partisi 21 Knesset sandalyesi kazanırken, muhalefet bloğu toplamda 48 sandalyeye sahip. Ancak hükümet kurabilmesi için 120 sandalyeli Knesset’te en az 61 milletvekilinin desteğine ihtiyacı var. Bu nedenle Eisenkot’un önünde karmaşık koalisyon görüşmeleri bulunuyor.
Reuters ve Al Jazeera’nın aktardığına göre, Eisenkot’un hükümet kurma çabalarında Arap ve ultra-Ortodoks partilerle zorlu pazarlıklar yapması gerekecek. Netanyahu ise Arap partileriyle iş birliğini kesin olarak reddetmişti. Buna karşın, Arap çoğunluklu listeler hafta içinde Eisenkot’u başbakan olarak destekleyeceklerini açıklamıştı.
Eisenkot, 2015-2019 yılları arasında İsrail Genelkurmay Başkanlığı yaptı ve son dönemde Netanyahu’nun savaş kabinesinde gözlemci olarak görev aldı. Özellikle Gazze’deki savaşın ilk sekiz ayında kabinede yer alması, siyasi tecrübesini artırdı.
Netanyahu ise cumartesi günü yayımladığı bir video mesajda, İslamcı partilere dayalı bir hükümetin İsrail’i içeriden yıkacağını iddia ederek Eisenkot’a ve Arap partilerine sert eleştiriler yöneltti. Netanyahu ayrıca, Arap partilerini seçim öncesinde yabancı fon almakla suçladı ve İsrail vatandaşı Filistinlilerin rekor katılım gösterdiğini vurguladı.
İsrail’de hükümet kurma süreci, partilerin Cumhurbaşkanı’na başbakan adayı olarak kimi önerdiklerine göre şekilleniyor. Son seçimlerde hiçbir parti veya blok mecliste çoğunluğu sağlayamadığı için, koalisyon görüşmeleri belirleyici olacak.
Herzog, Eisenkot’un hükümeti kuramaması halinde görevi başka bir adaya, büyük olasılıkla Netanyahu’ya devredecek. Eğer hiçbir aday gerekli çoğunluğu sağlayamazsa, ülkede yeniden seçim yapılması gündeme gelecek.
Neden önemli?
İsrail’de hükümeti kurma görevinin Benjamin Netanyahu yerine Gadi Eisenkot’a verilmesi, ülkede uzun süredir devam eden siyasi tıkanıklığın aşılması açısından kritik bir gelişme olarak öne çıkıyor. Özellikle Arap partilerinin Eisenkot’a destek açıklamaları, koalisyon dinamiklerinde yeni bir dönemin habercisi olabilir. Reuters ve Al Jazeera’nın aktardığına göre, Eisenkot’un önündeki en büyük engel, farklı siyasi ve toplumsal grupları bir araya getirecek istikrarlı bir koalisyon oluşturmak.
Netanyahu’nun Arap partileriyle iş birliğini kesin olarak reddetmesi ve bu partilere yönelik suçlamaları, siyasi kutuplaşmayı daha da derinleştiriyor. Eisenkot’un ise hem Arap hem de ultra-Ortodoks partilerle görüşmeler yürütmek zorunda olması, yeni hükümetin oluşumunda uzlaşının ne kadar zor olacağını gösteriyor. Bu süreçte, İsrail’in iç siyaseti kadar, Gazze’deki savaş ve bölgesel gelişmeler de koalisyon görüşmelerine doğrudan etki edebilir.
Önümüzdeki haftalarda Eisenkot’un hükümeti kurup kuramayacağı, İsrail siyasetinde yeni bir dönemin başlayıp başlamayacağını belirleyecek. Cumhurbaşkanı Herzog’un bu tercihi, Netanyahu’nun uzun süredir devam eden liderliğine karşı muhalefetin elini güçlendirebilir. Ancak, koalisyon pazarlıklarının başarısız olması halinde İsrail’in yeniden seçim sürecine girmesi de olasılıklar arasında yer alıyor.
Haberdeki görsel, olayın gerçek sahnesinden esinlenilerek yapay zekâ ile oluşturulmuş temsilî bir illüstrasyondur.
